Horas mortas

Un día como outro calquera escoitei algo que me removeu as entrañas. Unha rapaza de catorce anos mantiña unha conversa sobre os seus compañeiros de clase. En concreto falaba dun deles. Dicía del que “moitas veces está só na biblioteca lendo un libro” e que lle daba “moita pena”. Retorcéronseme as tripas e da miña boca saíu algo como “preferible é a compaña dun libro á de gran parte dos imbéciles da túa idade”. Creo que me excedín. Que culpa teñen eles?

Baixo o peso do Facebook

©Sara Yáñez

Cando eu tiña catorce anos recordo que nas aulas as baldas dos armarios estaban cheas de libros, sobre todo pertencentes á colección Fóra de Xogo. O costume era levarnos un para a casa todas as semanas, degustalo e devolvelo ao estante intacto. Os exemplares pasearon pola rúa, na mochila ou da man dos cativos, dos lectores, un por un. Paseamos ciencia-ficción con “A sombra cazadora”, amor con “Tristes armas”, intriga en todos os libros que tiñan como protagonista a Flanagan, misterio con “Cartas de Inverno”, realismo con “¿Sobrevives?”, crueldade con “Irmán do vento”; adiantámonos ao progreso do 3D lendo “O Hobbit”; combatemos as “Noites de voraces sombras” pasando páxinas até altas horas da madrugada. Agora os nenos pasean a Nintendo DS por se se aburren no camiño. Os Reis este ano non traen ouro, incenso ou mirra – pero que demo é a mirra? -; as inxenuas cartas conteñen tablets e cartuchos para a consola. Sexan benvidas as súas Maxestades á era tecnolóxica e dixital.

Gústame mirar os libros que fun gardando desde que era pequena; como se dun inventario do que son se tratase. Recordo a sensación xeral que me transmitiu un texto ao ver as súas tapas, pero podería ler outra vez o mesmo exemplar que sempre me parecería distinto. Cando apago o ordenador despois de deixar pasar as horas, o que sinto é unha punzante improdutividade. Atravesamos un tempo no que se atenden a rapidez e a forma antes que a profundidade e o contido; nel foron criados rapaces e rapazas con mala concentración, problemas para avanzar na lectura e atascos nas páxinas. Nada malo hai no progreso tecnolóxico pero si no seu consumo abusivo e a destempo.

Portátiles everywhere

©Sara Yáñez

As redes sociais, os programas lixo e os anuncios atópanse ao alcance das mentes que se están a formar. Como se dun combate interespacial se tratase, as potentes e luminosas naves disparan megabits contra as neuronas máis desprotexidas, que perden a batalla. Desoladas, as mentes confirman o seu déficit de atención. O procesamento de información vólvese nulo e a mole de bárbaros crece. Asistimos á creación dun exército de ionquis adictos ás pantallas. Eu tamén o son. Non hai tempo para pensar, “non vaia ser que teña notificacións en Facebook, que fai cinco minutos que non entro.”

A realidade volveuse grotesca, irreal. Dicía Manuel Leguineche que os vellos teñen o síndrome de Sansón: gustaríalles que o mundo se afundise con eles. Será por iso que nesta época de fortes cambios nos aferrarnos ao pasado. Pero, hipócritas de nós, criticamos o presente mentres nos vemos arrastrados a cegas por el. Os pensamentos de fin de ano ían dirixidos a un futuro que non chegamos a adiviñar. Quen puidese hibernar un tempo ata que todo pase, quizabes lendo.